Bill Gatesi Ne Kadar Tanıyorsunuz ?
Bill Gates’in Liderlik Sırları
Piyasada baÅŸarılı insanların liderlik sırlarını anlatan bir çok kitap var: Atilla’nın Liderlik Sırları, Cengiz Han’ın Liderlik Sırları vb. Çağımızın en önemli kiÅŸilerinden birisi ve halen dünyanın en zengin insanı olan Bill Gates’in liderlik sırları ise pek bilinmiyor. Bu yazıda onun sıfırdan baÅŸlayıp dünyanın en zengin insanı olmasının sırlarını anlatmaya çalışacağım.
Sır 1: Bir vizyon sahibi olmak. Bill Gates, küçük yaÅŸlardan beri bilgisayarın önemini ve insan hayatında kaplayacağı yeri çok iyi kavramış bir insan. Yakın arkadaşı ve Microsoft’un kurucu ortağı Paul Allen ile sık sık bilgisayarın geliÅŸimi hakkında tartışmışlar, çeÅŸitli düÅŸünceler geliÅŸtirmiÅŸler. Bu tartışmaların sonucunda, ilerde herkesin evinde ve iÅŸinde kendisine ait bir bilgisayar sahibi olacağını öngörmüÅŸler. Kurdukları ÅŸirkette amaçları, bu öngörüye uygun olarak insanların iÅŸ yapmalarını, kendilerini geliÅŸtirmelerini kolaylaÅŸtıracak ürünler geliÅŸtirmek.
Sır 2: Çok çalışmak: Bill Gates çok zeki bir insan. Ama zekiliÄŸin tek başına yeterli olmayacağını, çok çalışılması gerektiÄŸini düÅŸünüyor ve çok çalışıyor. Evlenmeden once birlikte olduÄŸu bir kız arkadaşından ayrılma nedeni iÅŸ dışında geçirdiÄŸi toplam zamanın yalnızca 7 saat olması (uyku dahil). Yanından çalışan insanlardan da aynısını bekliyor.
Sır 3: Akıllı elemanlarla çalışmak. Yazılım, teknoloji bakımından en uç sektörlerden birisi. Böyle bir sektörde sıradan insanlarla çalışılamayacağını, akıllı insanlarla çalışılması gerektiÄŸini düÅŸünüyor ve ÅŸirketine hep en akıllı insanları almaya çalışıyor. Akıllı eleman kimdir, neresinden akıllı olduÄŸu anlaşılır ÅŸeklindeki sorulara ÅŸöyle yanıt veriyor: Akıllı insan, her ÅŸeyin tek tek söylenmesinin gerekmediÄŸi bir kiÅŸidir. Akıllı eleman, arar bulur, geliÅŸtirir, yeni ÅŸeyler düÅŸünür, düÅŸündüklerini uygulamaya geçirebilir. Microsoft, çalıştıracağı akıllı elemanları bulmak için çok araÅŸtırma yapıyor. Sırf adam almak için birisini almıyorlar. Kafalarındaki adamı bulana kadar bir pozisyonu uzun zaman boÅŸ tuttukları çok oluyor.
Sır 4: Elemanlara hisse vermek. Bill Gates, kendisi de dahil olmak üzere çalışanlarına yüksek, astronomik ücretler vermiyor. Microsoft’un hiçbir çalışanı dünyanın en yüksek ücretli çalışanları listesine giremiyor. Bunun yerine akıllı elemanları çekebilmek için onlara hisse veriyor. ÖrneÄŸin, Bill Gates, Microsoft’un ÅŸimdiki baÅŸkanı olan Steve Ballmer’ı çalışmaya razı edebilmek için yüklüce hisse vermiÅŸti. Ballmer bu hisseler sayesinde ÅŸimdi büyük bir servete sahip (10 milyar dolardan fazla). Microsoft’un içinde yaklaşık on kiÅŸi dolar milyarderi. Microsoft çalışanlarının üçte biri ise dolar milyoneri (toplam 37 bin çalışanı var). Bill Gates arkadaşı Paul Allen ile ÅŸirketini kurarken hisse oranı yüzde 66 idi. Åžu anda ise hisse oranı yüzde 11.5. Yani, Bill Gates dağıta dağıta daha zengin olmanın yolunu bulmuÅŸ. Çalışanlara hisse vermek Amerika’da yaygın bir uygulama ama hiçbir ÅŸirkette bu ölçüde hisse dağıtımına rastlanmıyor.
Sır 5: Elemanlara deÄŸer vermek. Microsoft en akıllı kiÅŸilerle çalışmak istiyor ve onları kaybetmek istemiyor. Bill Gates bir yazısında ayrılan her elemanın arkasından “niçin ayrıldı, niçin onu tatmin edemedik, nerede hata yaptık” sorularını sorduÄŸunu söylüyordu. Elemanlar Microsoft’un en deÄŸerli varlıkları. Çalışanlar da bunun bilincindeler. Çalışmalarının her anında bunu hissediyorlar. Bunun sonucunda da Microsoft’ta eleman sirkülasyonu ABD ortalamasına göre iki kat düÅŸük.
Sır 6: Piyasanın geliÅŸimini takip etmek. Hızla geliÅŸen bir sektörde geride kalmak yok olmak anlamına geliyor. Bill Gates hiçbir alanda piyasanın gerisinde kalmak istemiyor. Geride kaldığı durumlarda da hatasını çabucak anlayıp gerekli önlemleri alıyor. ÖrneÄŸin, 1984 yılında Apple firması Macintosh’u çıkardı. Grafik tabanlı olan bu sistem Microsoft’un iÅŸletim sistemlerinden çok üstündü. Microsoft’un yanıtı bir yıl sonra geldi. Windows adındaki bu yeni iÅŸletim sistemi baÅŸarısız oldu ama Gates yılmadı, 1990 yılında çıkardığı 3.0 çok büyük bir baÅŸarı kazandı. Bir baÅŸka örnek, Internet konusunda yaÅŸandı. Bill Gates, Internet’in geliÅŸimini yeterince takip edemedi, Internete uygun ürünler geliÅŸtiremedi, geri kaldı ve bunun sonucunda, tarihinde ilk kez Microsoft hisse senetleri “Her zaman kazandıran hisseler” listesinden atıldı. Ama Gates hatasının farkına vararak ÅŸirketini bir yıl içinde, Interneti en çok sindiren, ürünlerini en fazla miktarda Intenete uyduran ÅŸirket haline getirdi.
Sır 7: Piyasanın geliÅŸimini takip etmekle kalmayıp, piyasayı ÅŸekillendirmek. Bill Gates’in ve Microsoft’un sloganı We set the standards (standartları biz koyarız). Microsoft’un tarihi bu slogana uyan çeÅŸitli örneklerle dolu. ÖrneÄŸin, kiÅŸisel bilgisayarlarda kullanılan programlama dili konusunda Microsoft’un ürünü Basic bir standarttı. DOS iÅŸletim sistemi ve daha sonraları ürettiÄŸi Windows iÅŸletim sistemi piyasadaki en yaygın ürünler oldu. BütünleÅŸik ürünler için ortamın daha olgunlaÅŸmadığını düÅŸündüÄŸünde biribirinden ayrı çalışan ürünler üretti ve rakiplerinin bütünleÅŸik ürünlerini bunlarla alt etti. Sonra koÅŸullar olgunlaşınca bu sefer Office benzeri bütünleÅŸik ürünler üretip rakiplerinin tek tek çalışan, bir arada çalışamayan ürünlerini bir daha alt etti.
Sır 8: Odaklanmak. Microsoft, yazılım alanında çalışan bir ÅŸirket. Cirosunun yüzde doksandan fazlası yazılımdan geliyor. Yazılımın yanı sıra mouse, oyun kumanda cihazı, ses kartı gibi donanımlar da üretiyor ama bunlar ağırlıkla Microsoft’un yazılım teknolojilerini desteklemek için üretiliyor. Bill Gates, baÅŸka ÅŸirketlerin yaptığı gibi faaliyet alanlarını dağıtmıyor, en iyi olduÄŸu alanda odaklanıyor.
Sır 9: Alçakgönüllü bir yaÅŸam sürmek. Rakiplerinin hemen hepsinin özel uçağı, özel yatı vs. olmasına karşın Bill Gates oldukça sade bir hayat sürüyor. Cimri denilebilecek kadar eli sıkı. Buna iliÅŸkin çok anekdot anlatılır: ÖrneÄŸin, gittiÄŸi otelin park yeri parasını pahalı bulunca uzun bir sure parasız bir park yeri araÅŸtırmış. Kiraladığı arabayı kullanmadığı süreler için baÅŸkalarına bir daha kiralayarak deÄŸerlendirmeye çalışmış. Uzun bir sure uçakların hep ekonomik sınıfında yolculuk yapmış. Bill Gates’in hayatındaki en pahalı ÅŸey yaklaşık 60 milyon dolarlık evi. Bu eve bu kadar para harcamasının nedeni, lüks bir evde yaÅŸama isteÄŸinden daha çok, geleceÄŸin evi nasıl olmalı cinsinden bir tartışma yaratmak, kavramlar geliÅŸtirmek, Microsoft’un ürünlerini test etmek. Buna karşın rakibi Oracle’ın baÅŸkanı Larry Ellison’ın bir yatı, uçağı ve hatta bir adet de Amerika’da uçuramadığı savaÅŸ uçağı var. Bir baÅŸka örnek, Microsoft’u birlikte kurduÄŸu arkadaşı Paul Allen. Paul Allen’ın uçağı, yatı, jet sosyeteden sevgilileri var ve pahalı partileriyle tanıyor. Allen geçtiÄŸimiz yıllarda verdiÄŸi bir parti için tam 10 milyon dolar harcamıştı. Bill Gates’e niçin uçağı, yatı vb. lükslerinin olmadığı sorulduÄŸunda ÅŸöyle yanıt veriyor: Öyle yaÅŸarsam öyle düÅŸünmeye baÅŸlarım ve ÅŸimdikinden çok farklı bir kiÅŸiliÄŸe sahip olurum. Yeterince çalışamam, yeterince üretemem.
Yazar: Murat Yıldırımoğlu
Fikrini Soyle !